O‘zbekistonda Yandex Direct: 2026-yilda u kimga hali kerak
Mijozlarning yarmi «hamma Google’da o‘tiradi-ku, Yandex nimaga kerak» deb so‘raydi. Qolgan yarmi Yandex’siz bo‘lmaydi deb ishonadi. Ikkala tomon ham qisman haq, va hammasi xaridoringiz qaysi tilda qidirishiga borib taqaladi.
Mirodil OrtiqovBackend dasturchi
Asosiy ishim bo‘yicha men backend dasturchiman: Django, FastAPI, botlar. Lekin shunday bo‘lib qolganki, studiyada analitikani va «sayt → Metrika → Direct» bog‘lamasini ko‘pincha men sozlayman. Ehtimol, Metrika’dagi maqsadlar noto‘g‘ri narsaga ishlaganda hammadan ko‘p men jahl qilganim uchundir.
Yandex haqidagi savol Telegram’da reklama to‘g‘risidagi deyarli har bir suhbatda chiqadi. Quyida sizga yana bitta reklama kanalini sotishga urinmasdan, halol javobimni yozaman.
O‘zbekistonda Yandex’da kim qidiradi
O‘zbekistonda Google ustunlik qiladi. StatCounter kabi ochiq hisoblagichlarga ko‘ra, qidiruvda Yandex ulushi taxminan bozorning o‘ndan bir qismi atrofida, ba’zan biroz ko‘proq. Turli servislarda raqamlar farq qiladi, shuning uchun buni aniq qiymat emas, tartib sifatida qabul qiling.
Lekin bu o‘ndan bir qism bir xil emas. Kuzatishlarimizga ko‘ra, Yandex’da quyidagilar nisbatan ko‘p:
- Toshkentning rusiyzabon foydalanuvchilari, ayniqsa 35 yoshdan kattalar;
- ish kompyuterida Yandex brauzer yoki bosh sahifa sifatida turgan odamlar;
- kompaniya uchun pudratchi va xizmat qidiradigan ofis xodimlari;
- Yandex’ga Rossiyada o‘qish yoki ishlash davridan o‘rganib qolganlar.
Telefondagi o‘zbekzabon foydalanuvchi deyarli har doim Google’da qidiradi. Agar mijozingiz «uy ta’mirlash narxi» deb yozsa, Yandex sizga ko‘p narsa bermaydi.
Direct kim uchun ishlaydi
- +Auditoriya rusiyzabon, va buni chat hamda arizalaringizda ko‘ryapsiz
- +B2B: yuristlar, buxgalteriya, uskunalar, qadoqlash, logistika
- +Qimmat xizmat, bitta ariza reklamaning bir oyini qoplaydi
- +Viloyatlar emas, Toshkent va Toshkent viloyati
- +Google’da so‘rovlaringiz bo‘yicha auksion allaqachon qizib ketgan
- −Auditoriya o‘zbek tilida yozadi, ayniqsa viloyatlarda
- −Kliklar uchun byudjet oyiga $150 dan kam: u hatto bitta kanalga ham yetmaydi
- −Sayt yo‘q, faqat Instagram va Telegram
- −Tovar arzon va impulsiv, qaror bir daqiqada qabul qilinadi
Amaliyotimizdan yaxshi misol, to‘g‘ri, reklama emas: yuridik saytlar. Legal Alliance saytining rus va o‘zbek versiyalari bor, va yigirma yillik tarixga ega yuridik firma uchun Toshkentdagi rusiyzabon mijoz juda odatiy. Bunday biznes uchun men Yandex’ni hech bo‘lmaganda sinab ko‘rgan bo‘lardim. Chilonzordagi xina saloni uchun, u yerda mijozlar o‘zbekcha yozsa, ehtimol yo‘q.
Kampaniyalar ustasimi yoki qo‘lda sozlash
Direct’da hozir ikkita asosiy yo‘l bor. Kampaniyalar ustasi (Мастер кампаний) soddalashtirilgan rejim: saytni, maqsadni, byudjetni ko‘rsatasiz, matn va rasmlarni yuklaysiz, qolganini algoritm hal qiladi. Qo‘lda yo‘l bu Yagona performans-kampaniya (ЕПК), Yandex klassik matn-grafik kampaniyalarni unga o‘tkazgan. U yerda qidiruv va tarmoqni ajratish, kalit iboralar, minus-so‘zlar, maydonchalar bo‘yicha stavkalarni belgilash mumkin.
| Kampaniyalar ustasi | ЕПК (qo‘lda sozlash) | |
|---|---|---|
| Ishga tushirish vaqti | Bir-ikki soat | Bir kun va undan ko‘p |
| So‘rovlar ustidan nazorat | Minimal | To‘liq: iboralar, minus-so‘zlar, so‘rovlar hisoboti |
| Konversiyalar tarixi kerakmi | Ma’qul, aks holda uzoq o‘rganadi | Kliklar uchun to‘lov bilan boshlash mumkin |
| РСЯ’dan axlat trafik xavfi | Yuqoriroq | Tarmoqni butunlay o‘chirish mumkin |
| Kimga mos | Talabni tez sinash, do‘konlar | Xizmatlar, B2B, tor soha |
Biz deyarli har doim faqat qidiruvdagi ЕПК’dan boshlaymiz. Yandex reklama tarmog‘i (РСЯ) maydonchalar ko‘p bo‘lgan Rossiyada yaxshi ishlaydi. «O‘zbekiston» geosida sifatli maydonchalar kamroq, va byudjet osongina ilovalar va shubhali saytlarga ketib qoladi. Kampaniyalar ustasini Metrika’da konversiyalar yig‘ilib, algoritmga ko‘proq erkinlik bergimiz kelganda sinaymiz.
Metrika: maqsadlarsiz Direct ko‘r-ko‘rona otadi
Bu eng muhim qism, va aynan uni ko‘pincha chala qilishadi. Direct ko‘rsatishlarni Metrika maqsadlariga moslay oladi, lekin faqat bu maqsadlar halol sozlangan bo‘lsa. Agar maqsad «ikki sahifani ko‘rish» bo‘lsa, algoritm ikki sahifa ko‘radigan odamlarni olib keladi. Yozadiganlarni emas.
Yangi loyihada Metrika’ni sozlash tartibim:
- Vebvizorli hisoblagich. Hisoblagichni barcha sahifalarga qo‘yamiz, Vebvizor va kliklar xaritasini yoqamiz. Bir haftadan keyin sessiya yozuvlari odamlar qayerda tiqilib qolishini har qanday auditdan yaxshiroq ko‘rsatadi.
- Avtomaqsadlarni qabul qilmang, tekshiring. Metrika «Messenjerga o‘tish», «Telefonga bosish» kabi avtomaqsadlarni o‘zi yaratadi. Qulay, lekin men har safar ular aynan saytdagi tugmani ushlayotganini, futerdagi Telegram-kanal havolasini emasligini tekshiraman.
- reachGoal orqali o‘z maqsadlaringiz. Forma yuborilishiga va «Telegram’da yozish» tugmasiga JavaScript-hodisa ilamiz:
ym(ID, 'reachGoal', 'lead_submit'). Saytdagi bitta funksiya bir xil hodisani Metrika’ga ham, GA4’ga ham yuboradi. - Muhim narsa uchun tarkibiy maqsad. Masalan, «formani ochdi → formani yubordi». Shunda odamlar qayerda tushib qolayotgani ko‘rinadi.
- Maqsadlarni Direct’dagi kampaniyaga bog‘lash. Asosiy maqsad messenjerga klik emas, ariza. Messenjerga klikni ikkinchi, kamroq qiymat bilan qo‘shish mumkin.
- Haqiqat bilan solishtirish. Haftada bir marta Metrika maqsadlarini Telegram’dagi arizalar guruhiga kelgan narsalar bilan solishtiramiz. Farq ikki barobardan ko‘p bo‘lsa, nima buzilganini qidiramiz.
Arizalar Telegram-guruhga ketadigan lendinglarimizda forma muvaffaqiyatli yuborilgach bitta track() funksiyasini chaqiradi, u esa hodisani bir vaqtda GA4’ga, Metrika’ga va ulangan bo‘lsa Meta Pixel’ga yuboradi. Shunda turli tizimlardagi raqamlar hech bo‘lmaganda bitta hodisani sanaydi. Bunday hisob haqida Telegram’dan keladigan arizalar maqolasida batafsilroq yozganman.
Qachon Yandex’ni o‘tkazib yuborgan ma’qul
Ba’zan mijozga eng foydali maslahat bu chorakda Yandex’ga pul sarflamaslik. Buni quyidagi hollarda aytaman:
- umumiy reklama byudjeti oyiga $300–400 dan kam. Uni Google va Yandex’ga bo‘lish bitta ishlaydigan kanal o‘rniga ikkita chala o‘rgangan kanal olish demak;
- Google’da hali konversiyalar sozlanmagan. Avval arizalarni sanaydigan bitta kanal, keyin ikkinchisi;
- auditoriya yosh va o‘zbekzabon. Unga Yandex qidiruvi emas, Instagram va Telegram’dagi reklama kerak;
- so‘rovlar hisobotini haftada bir marta bo‘lsa ham ko‘radigan odam yo‘q.
“Biz «Google va Yandex»ni paket qilib sotmaymiz. Avval bitta kanalni tushunarli ariza narxigacha yetkazamiz, keyingina ikkinchisi kerakmi, yo‘qmi, hal qilamiz.”
Alohida savol: O‘zbekistondan to‘lov. So‘nggi yillarda O‘zbekistonlik reklama beruvchilar uchun shartlar bir necha marta o‘zgargan, shuning uchun ishga tushirishdan oldin men har doim Yandex’dagi amaldagi qoidalarni tekshiraman va pul akkauntga tushmaguncha mijozga muddat va’da qilmayman.
Kichik byudjet bilan qanday boshlagan bo‘lardim
Sinab ko‘rishga qaror qilgan bo‘lsangiz, mana muvaffaqiyatsiz chiqsa ham achinarli bo‘lmaydigan minimal reja:
- Bitta ЕПК kampaniya, faqat qidiruv, faqat Toshkent.
- Eng aniq so‘rovlar bo‘yicha ruscha 20–40 ta kalit ibora, «юрист» yoki «упаковка» kabi umumiy so‘zlarsiz.
- Google kampaniyasidagi minus-so‘zlar, tarjima qilingan va to‘ldirilgan.
- Maqsad: ariza yoki qo‘lda tekshirilgan Telegram tugmasiga klik.
- Keskin o‘zgarishlarsiz bir oy. Keyin ariza narxini Google bilan yonma-yon ko‘ramiz.
Agar bir oydan keyin Yandex’dan ariza Google’dagidan ikki barobar qimmat bo‘lsa, bu hali hukm emas. B2B’da shunday bo‘ladiki, Yandex’dan kamroq odam keladi, lekin buyurtmalari kattaroq. Shuning uchun faqat ariza narxiga emas, bir-ikki oydan keyin bu arizalar nima bo‘lganiga ham qaraymiz. Agar arizalar nol va so‘rovlar deyarli yo‘q bo‘lsa, demak auditoriyangiz Yandex’da shunchaki yashamaydi, bu ham natija.
O‘zbekzabon va rusiyzabon auditoriya nega bunchalik boshqacha qidirishini Azamat O‘zbekistondagi sayt uchun SEO maqolasida tahlil qilgan. Ikkala reklama kanalini qanday yuritishimiz esa Google va Yandex’dagi reklama sahifasida yozilgan.
